Показано: 1 - 10 из 44
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    СИСТЕМАТИЧЕСКИЙ ОБЗОР ИССЛЕДОВАНИЙ ПРИМЕНЕНИЯ ТЕХНОЛОГИИ ДОПОЛНЕННОЙ РЕАЛЬНОСТИ В ОБРАЗОВАНИИ
    (2023-09-01) ; ;
    Gaukhar Aimicheva
    ;
    Naimanova Dinara
    Статья посвящена систематическому обзору исследований в области применения сквозных цифровых технологий в образовании на примере AR-технологий. Использование сквозных цифровых технологий предполагает подготовку специалистов в соответствии с требованиями рынка, генерацию идей и разработку цифровых прорывных технологий за счет внедрения международного опыта использования цифровых образовательных технологий и повышения эффективности профессиональной подготовки педагогических кадров. В статье затрагивается одно из направлений сквозных цифровых технологий, связанных с применением AR-технологий в образовании. Эффективность и необходимость применения AR-технологий в образовании, с одной стороны, и недостаточная компетентность педагогов в вопросах моделирования 3D-объектов для реализации AR-технологий, отсутствие готовых решений по 3D моделированию и использованию AR-технологий в казахстанском образовании, с другой стороны, вызывает объективную предпосылку для проведения исследований в этой области. Целью статьи является проведение анализа отечественного и зарубежного опыта применения технологий AR в образовании.
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    ВНУТРЕННЯЯ СТРУКТУРА И ОБЩЕРЕЛЯТИВИСТСКИЕ РАСЧЕТЫ КОМПАКТНЫХ ОБЪЕКТОВ
    (2024-05-26)
    Nurzada Beissen
    ;
    Aray Muratkhan
    ;
    ; ;
    tInthis study, we examine dense compact objects, such as white dwarfs and neutron stars, through the lens of Einstein's theory of gravity. Our focus is on understanding these objects when they are not perfectly spherical, using a mathematical description fortheir gravitational fields. We consider the quadrupole moment as an additional parameter that explicitly enters the equilibrium equations and the geometry of spacetime. In fact, most studies of equilibrium conditions in relativistic astrophysics are limited to the case of spherically symmetric sources. We construct approximate interior and exterior line elements, considering the quadrupole moment up to the first order, to describe static deformed compact objects. We pay particular attention to the interiors of slightly deformed compact objects, applying a specific formula known as the equation of state (EoS). This critical component enables us to understand how these stars balance the force of their own gravity with internal pressure. The EoS is pivotal in determining how matter behaves under the extreme conditions of density and pressure found within these compact objects. В исследовании мы рассматриваем плотные компактные объекты, такие как белые карлики и нейтронные звезды, через призму теории гравитации Эйнштейна. Наша цель –понять эти объекты, когда они не являются идеально сферическими, используя математическое описание их гравитационных полей. Мы учитываем квадрупольный момент как дополнительный параметр, который явно входит в уравнения равновесия и геометрию пространства-времени. Фактически, большинство исследований условий равновесия в релятивистской астрофизике ограничивается случаем сферически симметричных источников. Мы строим приблизительные внутренние и внешние элементы линии, учитывая квадрупольный момент до первого порядка, чтобы описать статически деформированные компактные объекты. Мы уделяем особоевнимание внутренностям слегка деформированных компактных объектов, применяя определенную формулу, известную как уравнение состояния (EoS). Этот критический компонент позволяет нам понять, как эти звезды уравновешивают силу собственной гравитации с внутренним давлением. EoS имеет решающее значение для определения поведения материи в экстремальных условиях плотности и давления, которые встречаются в этих компактных объектах. Бұл жұмыста, Эйнштейннің гравитация теориясы негізінде ақ ергежейлі және нейтрондық жұлдыздар сияқты тығыз жинақы нысандарды қарастырамыз. Біздің мақсатымыз -бұл объектілердіңгравитациялық өрістерінің математикалық сипаттамасын пайдалана отырып, олар сфералық симметриялы болмаған жағдайда олардың физикасын түсіну. Тепе-теңдік теңдеулері мен кеңістік-уақыт геометриясына нақты енгізілген қосымша параметр ретінде квадрупольдік моментті ескереміз. Шын мәнінде, релятивистік астрофизикадағы тепе-теңдік жағдайларын зерттеудің көпшілігі сфералық симметриялы көздермен шектеледі. Статикалық деформацияланған ықшам нысандарды сипаттау үшін бірінші ретке дейінгі квадрупольдік моментті ескере отырып, жуықталған ішкі және сыртқы сызық элементтерін пайдаланамыз. Күй теңдеуілері үшін (КТ) арнайы формуланы қолдану арқылы мардымсыз деформацияланған ықшам нысандардың ішкі құрылымына назар аударамыз. Бұл маңызды компонент жұлдыздардың өздерінің гравитациялық тартылыс күшін ішкі қысыммен қалай теңестіретінін түсінуге мүмкіндік береді. КТ осы ықшам нысандарда кездесетін тығыздық пен қысымныңтөтенше жағдайларындағы материяның әрекетін анықтау үшін өте маңызды.
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    IN INTERPOLATING THE VALUES OF FUNCTIONS SPECIFIED BY THE TABLE EFFECTIVENESS OF THE LEAST SQUARES METHOD
    The article provides a general algorithm of the method of least squares (OLS) for the compilation of a program account, taking into account the features of the Gram matrix. In fact, the difference and advantage of the OLS from the long-known Langrange and Newton interpolation polynomials is emphasized. Using the general MNC algorithm, the square version of the MNC is considered. The characteristic of the full algorithm of the square version is given using special selected mathematical formulas. The scope of OLS in household and practical computational problems is indicated. The application of the least squares method has a wide range, especially for geographical forecasts, hydrometeorological control, and dosage of geological resources. Therefore, for applied calculations, DVI is used for more accurate calculation of approximate values of functions that are suitable in some values and are presented in the form of tables. Its main idea is to create a function and correct deviations caused by errors made during measurement.
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    РЕШЕНИЕ НЕЛИНЕЙНОЙ СТАЦИОНАРНОЙ ЗАДАЧИ БАРОКЛИННОГО ОКЕАНА МЕТОДОМ ФИКТИВНЫХ ОБЛАСТЕЙ
    (2024-01-24)
    O.S. Akhmetova
    ;
    ;
    A.N. Kaziyeva
    Modeling is a key tool for understanding physical processes, analyzing the global spatial and temporal structure of the ocean, its interaction with the atmosphere, and regional variability in marine and ocean systems. Models also play an important role in processing and assimilating data from field observations. The development of mathematical modeling of ocean dynamics, which has more than a century of experience, has led to a significant increase in understanding of the physical processes occurring in the marine environment, as well as improved methods and models for their analysis. In addition, in recent years there has been increasing interest in studying the patterns of baroclinic fields, disturbances, and anomalies inthe ocean, including the analysis of observational data, theoretical studies of the propagation of disturbances in a simplified oceanic environment, and numerical modeling. The basic principles of the theory of the baroclinic layer in the ocean can be derived from a complete set of primitive equations, including horizontal projections of the momentum balance equations, the hydrostatic equation, the mass conservation equation, the heat and salt diffusion equations, and the equation of state.This article discusses the fictitious domain method for the nonlinear stationary problem of the Baroclinic Ocean. A generalized solution to the problem is given and its uniqueness is proved. The theorem of existence and convergence of solutions to approximate models obtained using the fictitious domain method are studied. Моделирование является ключевым инструментом для осмысления физических процессов, анализа всемирной пространственно-временной структуры океана, его взаимодействия с атмосферой и региональной изменчивости морских и океанических систем. Модели также играют важную роль в обработке и ассимиляции данных из натурных наблюдений. Развитие математического моделирования динамикиокеана, имеющего более чем столетний опыт, привело к значительному углублению понимания физических процессов, происходящих в морской среде, а также к улучшению методов и моделей их анализа. Помимо этого, в последние годы усиливается интерес к исследованиюзакономерностей бароклинных полей, возмущений и аномалий в океане, включая анализ данных наблюдений, теоретическое исследование распространения возмущений в упрощенной океанической среде и численное моделирование. Основные принципы теории бароклинного слоя в океане могут быть выведены из полного набора примитивных уравнений, включающих горизонтальные проекции уравнений баланса количества движения, уравнение гидростатики, уравнение сохранения массы, уравнения диффузии тепла и соли, а также уравнение состояния.В данной статье рассматривается метод фиктивных областей для нелинейной стационарной задачи бароклинного океана. Дается обобщенное решение задачи и доказывается его единственность. Исследованы теорема существования и сходимости решения приближенных моделей, полученных с помощью метода фиктивных областей. Модельдеу физикалық процестерді түсінудің, мұхиттың ғаламдық кеңістіктік және уақыттық құрылымын, оның атмосферамен әрекеттесуін және теңіз және мұхит жүйелеріндегі аймақтық өзгермелілігінталдаудыңнегізгі құралы болып табылады. Модельдер далалық бақылаулардан алынған деректерді өңдеу мен ассимиляциялауда да маңызды рөл атқарады. Ғасырдан астам тәжірибесі бар мұхит динамикасын математикалық модельдеудің дамуы теңіз ортасында болып жатқан физикалық процестерді түсінудің айтарлықтай артуына, сондай-ақ оларды талдаудың әдістері мен үлгілерінің жетілдірілуіне әкелді. Сонымен қатар, соңғы жылдары мұхиттағы бароклинді өрістердің заңдылықтарын, бұзылулар мен аномалияларды зерттеуге, соның ішінде бақылау деректерін талдауға, жеңілдетілген мұхиттық ортада бұзылулардың таралуын теориялық зерттеуге және сандық модельдеуге қызығушылық артуда. Мұхиттағы бароклинді қабат теориясының негізгі принциптері импульс тепе-теңдік теңдеулерінің горизонталь проекцияларын, гидростатикалық теңдеулерді, массаның сақталу теңдеулерін, жылу мен тұздардың диффузия теңдеулерін қоса алғанда, қарабайыр теңдеулердің толық жиынтығынан алынуы мүмкін. күй теңдеуі.Бұл мақалада бароклинді мұхиттың сызықты емес стационарлық мәселесі үшін жалғандомен әдісі талқыланады. Мәселенің жалпыланған шешімі келтіріліп, оның бірегейлігі дәлелденеді. Жалған домен әдісі арқылы алынған жуықталған модельдерге шешімдердің бар болуы және жинақтылығы теоремасы зерттеледі.
    Цитирования (OpenAlex) 1Цитирования (OpenCitations) 1
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    МАТЕМАТИКА САБАҒЫНДА ОҚУШЫЛАРДЫҢ ФУНКЦИОНАЛДЫҚ САУАТТЫЛЫҒЫН ДАМЫТУ ЖӘНЕ БАҒАЛАУ
    Мақалада оқушылардың функционалдық математикалық және қаржылық сауаттылығын дамытудың өзекті мәселесі ретінде мектеп математика курсындағы тауар бағасының өзгеру пайызын есептеуге арналған тапсырмаларды шешудің тиімді тәсілдері туралы баяндалған. Зерттеудің мақсаты мен әдіс-тәсілдері көрсетіліп, сонымен қатар оқушыларға математикалық білім мен дағдыларды нақты өмірде қолдануға арналған үлгілік тапсырмалар мен бақылауға арналған тапсырмалардың бағалау критерийлері ұсынылған. Берілген тәсілдер арқылы қиындық деңгейі әр түрлі есептердің шешімін оңай, әрі тез табу жолдары қарастырылған. Мұндай өмірлік маңызы бар есептерді шешуге дағдылану тәжірибесі оқушылардың функционалдық, математикалық және қаржылық сауаттылығының дамуына ықпал етеді. Болашақ математика мұғалімдері мен еліміздің педагогтар қауымына математиканы оқыту процесінде функционалдық сауаттылықты дамыту мен бағалау тақырыбы шеңберінде көмекші дидактикалық материал ретінде және бағалау құралы ретінде қолдануға болатындығы айтылады.
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    STATIONARY DIFFUSION MODEL IN HETEROGENEOUS MEDIA WITH SMALL PARAMETERS
    (2025-06-01)
    O.S. Akhmetova
    ;
    This study presents a theoretical and applied investigation of a stationary diffusion problem in heterogeneous media incorporating small parameters and modified boundary conditions. The relevance of this work stems from the necessity to accurately represent boundary layer effects in complex physical systems with variable internal structures, such as multilayered materials, biological tissues, and natural geophysical environments. Traditional models often oversimplify such effects, resulting in distortions in the solution near domain boundaries.The primary objective of the research is to construct a rigorous mathematical framework that accounts for both the presence of small parameters and altered boundary conditions. The analysis includes deriving a priori stability estimates and constructing asymptotic expansions for the solution. The methodology relies on functional formulation in Sobolev spaces, the Galerkin method, asymptotic techniques, and weak convergence theory. Special attention is given to the existence and uniqueness of both strong and generalized solutions, as well as to their convergence properties as the small parameters tend to zero.The results confirm the solvability of the problem, provide robust energy estimates, and establish solution stability under various types of boundary modifications. It is demonstrated that changes in boundary conditions primarily affect solution behavior near the domain edges, while preserving the global structure of the field. The model is applied in various fields, including climate modeling, thermal diffusion, and hydrophysical systems. This work lays a foundation for the development of adaptive numerical schemes and for extending the analysis to non-stationary problems.
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    ЦИФРЛЫҚ БІЛІМ БЕРУ ОРТАСЫНЫҢ ЖАҺАНДАНУЫ ТУРАЛЫ
    (2024-05-26)
    T.O. Balykbayev
    ;
    ;
    В.В. Гриншкун
    В статье рассматриваются факторы, значимые для интеграции и унификации разрозненных цифровых ресурсов в рамках единых сред. Подчеркивается целесообразность и возможность построения таких сред не только в рамках информатизации отдельных образовательных организаций, но и в рамках глобализации образовательных систем, что значимо для усиления трансграничности образования, в том числе и в тюркоязычном сообществе. В настоящее время во всех сферах деятельности человека, включая систему математического и естественнонаучного образования, в большинстве стран накоплено огромное количество разрозненных цифровых ресурсов.В связи с этим целесообразно сосредоточиться не столько на разработке новых средств и технологий, сколько на определении способов их объединения в единые комплексы не только в одном государстве, но и на региональном или мировом уровне. Неслучайно большинство ученых считают, что создание и внедрение цифровой образовательной среды –это способ объединения разрозненных цифровых средств и систем, применяемых в системе образования. Мақалада біртұтас орта шеңберінде шашыраңқы цифрлық ресурстарды біріктіру және біріздендіру үшінмаңызды факторлар қарастырылады. Жекелеген білім беру ұйымдарын ақпараттандыру шеңберінде ғана емес, білім беру жүйелерін жаһандандыру шеңберінде де осындай ортаны құрудың орындылығы мен мүмкіндігі атап өтіледі, бұл білім берудің трансшекаралық сипатын, оның ішінде, түркітілдес қоғамдастықта күшейту үшін маңызды.Қазіргі уақытта адам қызметінің барлық салаларында, соның ішінде математикалық және жаратылыстану білім беру жүйесінде көптеген елдерде бір-бірінен айырмашылығы бар цифрлық ресурстардың үлкен көлемі жинақталған. Осыған байланысты жаңа құралдар мен технологияларды әзірлеумен ғана шектеліп қоймай, сонымен қатар оларды бір мемлекетте ғана емес, аймақтық немесе жаһандық деңгейде біртұтас кешендерге біріктіру жолдарын да анықтауға назар аударған жөн. Ғалымдардың көпшілігі цифрлық білім беру ортасын құру және енгізу -бұл білім беру жүйесінде қолданылатын әртүрлі цифрлық құралдар мен жүйелерді біріктірудің тәсілі деп санайтыны кездейсоқ емес. The article discusses factors that are significant for the integration and unification of disparate digital resources within unified environments. The feasibility and possibility of building such environments not only within the framework of informatization of individual educational organizations, but also within the framework of the globalization of educational systems is emphasized, which is significant for strengthening the cross-border nature of education, including in the Turkic-speaking community. Currently, in all areas of human activity, including the system of mathematics and natural science education, a huge amount of disparate digital resources has been accumulated in most countries. In this regard, it is advisable to focus not so much on the development of new tools and technologies, but on determining ways to combine them into single complexes not only in one state, but also at the regional or global level. It is no coincidence that most scientists believe that the creation and implementation of a digital educational environment is a way to unite disparate digital tools and systems used in the education system.
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    АҚПАРАТТЫҚ ТЕХНОЛОГИЯЛАР САЛАСЫНДАҒЫ ПРАКТИКАҒА БАҒЫТТАЛҒАН ОҚЫТУ ЗЕРТТЕУЛЕРІНЕ ЖҮЙЕЛІ ШОЛУ
    Соңғы жылдары жоғары оқу орындарында ақпараттық технология бағытында оқитын студенттерді практикаға бағыттап оқыту моделі кеңінен қолданыс табуда. Бұл модель кәсіби құзыреттіліктердің игерілуіне ықпал етеді және әдетте үшінші жақтың, яғни жұмыс берушілердің қатысуын талап етеді. Алайда көпжылдық зерттеулерге қарамастан, дәстүрлі тәсілмен салыстырғанда практикаға бағыттап оқытудың кейбір тәсілдерінің тиімділігі әлі де күмән тудырады. Бұл мақалада практикаға бағытталған білім беруде соңғы жылдарда жарық көрген жарияланымдардағы тенденциялар мен заңдылықтарды анықтауға және талдауға байланысты мәліметтер келтірілген. Зерттеу үш кезеңнен тұрады: бірінші кезең – Scopus дерекқорында мақалаларды белгілі бір критерийлер бойынша іріктеуден тұрады; екінші кезең – іріктелген мақалаларға мазмұндық талдау жасап, ғылыми жарияланымдарда қолданылған әдістерді анықтау және библиографиялық талдау, өзекті тақырыптарды табу; соңғы кезең – нәтижелерді қорытындылаудан тұрады. Зерттеу барысында ғылыми жұмыстарда зерттеушілердің түрлі зерттеу әдістерін пайдалану салыстырмалы түрде зерттелді. Жоғарыда көрсетілген библиографиялық талдау үшін VOSviewer қосымшасы қолданылды және талдау нәтижелері желілік визуализация арқылы көрсетілді.
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    PROSPECTS AND POSSIBLE RISKS OF THE APPLICATION OF SMART CONTRACTS IN SCIENCE AND EDUCATION
    (2020-09-29)
    O.S. Akhmetova
    ;
    Important advantages of the potential use of blockchain in the scientific and educational field are security, immutability, transparency. By providing a framework for decentralized forms of government and smart contracts, while significantly reducing the potential for fraudulent and corrupt practices, this technology can help safeguard public interests and state sovereignty. Today, attempts are being made to develop various technological solutions based on blockchain for various areas of social interaction. One example is the drafting of smart contracts aimed at solving a number of tasks in scientific and educational activities. The article discusses the possibilities and prospects of using blockchain technology and smart contracts in science and education. The topic causes controversy among specialists: some are convinced of the effectiveness of the proposed solutions, while others point to the negative consequences and obstacles to the introduction of new technology. The authors analyzed possible ways of introducing blockchain technology and smart contracts in the field of education and science, as well as the possible risks associated with their use.
    Цитирования (OpenAlex) 1Цитирования (OpenCitations) 1
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    МАТЕМАТИКАДАҒЫ МӘНМӘТІНДІК ЕСЕПТЕР ОҚУШЫЛАРДЫҢ ФУНКЦИОНАЛДЫҚ САУАТТЫЛЫҒЫН ДАМЫТУ ҚҰРАЛЫ РЕТІНДЕ
    Мақалада мектепте математика сабақтарында мәнмәтіндік есептерді шығару оқушылардың функционалдық сауаттылықтарын дамытудың тиімді құралы ретінде қарастырылып, оның күнделікті тұрмыс-тіршіліктегі жағдайларға тигізетін әсері туралы баяндалады. Мақаланың өзектілігіматематикалық білімді ғылымның әртүрлі салаларында ғана емес, сонымен қатар күнделікті өмірде де қарқындықолдану мектеп қабырғасынан бастап оқушылардың функционалды математикалық сауаттылығын қалыптастыру қажеттілігі туралы мәселеге жүгінуді қажет ететіндігімен байланысты. Заманауи білім берудің нәтижесі бұл жеке тұлғаның өз бетімен жаңа және үздіксіз білім алуын қамтамасызететін ақпараттық ағындарды бағдарлау, білімді талдау, қолдану және түрлендіру сынды біліктермен анықталады. Мұның бәрі функционалдық сауаттылық ұғымының мәнін анықтайды. Математикалық сауаттылық оның құрамдас бөлігі болып табылады. Оқушылар осындай білім беру нәтижелеріне қол жеткізулері үшін математиканың ғылыми мазмұнын, оның ерекшелігін, басқа пәндермен байланысын ашатын мәнмәтіндік есептерді жиі шығарып үйренулері керек. Жалпы оқушыларға мәнмәтіндік есептердің қолданбалы сипаты нақты өмірлік, тұрмыстық жағдайлардың мәселелерін шешуде қолдануларында байқалады. Мақалада мәнмәтіндік есептердің анықтамасына тоқталып, оның деңгейлері мен әдіс-тәсілдері көрсетілген. Зерттеу тақырыбына сай орта мектеп оқушыларынан алынған сауалнама нәтижелері диаграмма арқылы анықталған. Нәтижелерге сүйене отырып мектепте мәнмәтіндік оқытудың оңтайлы және осал тұстары туралы айтылып, оны шешудің жолдары көрсетілген.